home search members find a book index of specialities fair 2013 boekbinder.nl

search members

find a book

index of specialities

about the nvva

other ilab members

general terms of sale

stolen books

log in

in memoriam

 

Afscheidswoorden voor Ab van der Steur (1938-2012)




Peter de Waard, in: de Volkskrant, 4 december 2012.

Het eeuwige leven

Hij moest de oudste modezaak van Nederland opgeven, maar bouwde wel een uniek antiquariaat uit.

Eigenlijk was de Haarlemmer Ab van der Steur zo creatief en erudiet dat er voor hem te weinig vakken en kunststromingen waren om zich helemaal te kunnen uiten. Hij was kleermaker, historicus, schrijver, boekenverzamelaar en antiquaar. Van der Steur overleed op 14 november op 74-jarige leeftijd. Hij leed al geruime tijd aan alvleesklierkanker, maar werkte tot oktober nog door aan enkele publicaties, waaronder de biografie over de Haarlemse schrijver en advocaat L. Ali Cohen (1895-1970).
Ab van der Steur maakte deel uit van de zesde generatie van een kleermakersgeslacht dat in 1789 een zaak in Haarlem had geopend. De oudste kledingzaak van Nederland had onder meer de schrijvers Lodewijk van Deyssel en Godfried Bomans als klant. Misschien leidde dat tot Van der Steurs voorliefde voor boeken. Samen met zijn partner Theo Hopman leidde hij bijna dertig jaar het antiquariaat A. G. van der Steur. Aan de Kruisstraat in Haarlem was unieke Nederlandse literatuur van 1700 tot 1880 te vinden, naast genealogie, heraldiek, manuscripten en oude prentkunst.
Van der Steur was de enige zoon van Lucas van der Steur. Hij volgde eerst de hbs, studeerde daarna enkele jaren economie aan de Universiteit van Amsterdam en volgde de opleiding voor mode en kleding in Den Haag. In Londen liep hij stage bij het bekende maatkledingbedrijf L. G. Wilkinson aan Savile Row, voordat hij in 1964 in de zaak van zijn vader kwam. Zijn interesse voor antiquarische boeken was toen al gewekt door de zaak van Gerard Halwasse in Den Haag. In 1983 besloot Halwasse ermee te stoppen. Van der Steur greep zijn kans en nam de collectie over. 'Het bleek een prachtig begin van mijn antiquariaat te zijn. Ik was namelijk al van jongs af aan geïnteresseerd in genealogie en Halwasse had daar veel over. Zodoende beschikte ik meteen over een handbibliotheek', zei Van der Steur in een interview ter gelegenheid van zijn 70ste verjaardag. Van der Steur was een jaar voor de overname van het antiquariaat gescheiden van zijn vrouw met wie hij twee kinderen had, omdat hij homoseksuele gevoelens had. Theo Hopman, die ook in de kleding zat als inkoper, klopte toen bij hem aan. 'En ik ben nooit meer weggegaan', aldus Theo. Samen bouwden ze de zaak uit. In 1989 openden ze naast het verzendantiquariaat ook een open antiquariaat. Ze namen mensen in dienst, maar deden ook een beroep op vrijwilligers. Een van hen was Volkskrant-redacteur Paul Kouwenberg, die onder meer een driedelige catalogus over Nederlandse literatuur uit de periode 1700 tot 1880 met duizenden titels maakte. Na het overlijden van Kouwenberg stortte Ab van der Steur zich weer op het maken van nieuwe catalogi, zoals een over Nederlandse dissertaties uit vorige eeuwen en zijn meesterwerk: de catalogus Criminaliteit en Justitie.
Van der Steur was ook privé een verwoed verzamelaar: Nederlandse portretgrafiek, sodomie in de 18de eeuw, het kleermakersvak en Democriet, een dichtgenootschap uit Haarlem. Zoals zoveel antiquaren kocht Van der Steur altijd meer in dan hij wist te verkopen. In de kortste tijd zaten alle ruimten tjokvol. Hij was een actief schrijver die vele boeken en artikelen publiceerde. Verder was hij mede-oprichter van het geschiedenistijdschrift Spiegel Historiael en het antiquarische tijdschrift De Boekenwereld.
Van der Steur moest in 2002 een pijnlijke beslissing nemen: het opheffen van de kledingzaak. Hij besloot die na 213 jaar te sluiten, nadat bij hem kanker was ontdekt. Omdat zijn kinderen allebei advocaat waren geworden - een van hen is nu VVD-Kamerlid - was er geen opvolger.


Bubb Kuyper

Theo, Arine en Arend-Jaap, Ard en Josien, familie, vrienden, collega's,

Ik wil U een anecdote vertellen die ik lang geleden van Ab hoorde. In de jaren tachtig van de vorige eeuw maakte Ab met zijn toen nog jonge zoon Ard een reisje naar Berlijn, nog voor in 1989 de muur viel en de Duitse hereniging een feit werd. De reis ging per automobiel en ouderen onder u zullen zich herinneren dat dit geen sinecure was. Vanaf de West/Oost-Duitse grens vormde de Autobahn een corridor naar Berlijn. Je mocht niet harder rijden dan naar ik meen veertig kilometer per uur en onder geen beding stoppen of al helemaal niet de Autobahn verlaten. Wie te vroeg of veel te laat bij Berlijnse grenspost arriveerde, had heel wat uit te leggen. Gezapig tuffend over de weg zag Ab een afslag naar een stadje dat als historisch aantrekkelijk te boek stond, bedacht zich geen ogenblik en verliet de Aurtobahn. Het werd een leuk bezoek, niet al te lang, anders viel de latere aankomsttijd in Berlijn niet te verklaren. Aardige mensen, leuk stadje, niks geen enge Stasi-figuren. Ab was toen ook al de slechtstgeklede kleding- en boekhandelaar van Nederland, dus in die zin viei hij ook niet uit de toon in het sjofele Oost-Duitsland. Theo, je hebt veel, heel veel ondernomen om het er allemaal wat sjieker te laten uitzien, maar met permissie: je voerde hoofdzakelijk een verloren strijd.

Na een mooi verblijf in Berlijn werd de terugreis aanvaard. Ab had zin in het westen, reed veel te hard en werd door controlerendeVopo's (de beruchte Volkspolizei) naar een parkeerplaats gedirigeerd. Of hij maar ter plekke 500 Westduitse marken wilde betalen wegens overtreding van de maximumsnelheid van 40 kilometer per uur. Ab gaf te verstaan dat hij zo'n bedrag niet bij zich had en dus niet kon betalen. Waarop de Vopo's de eerste de beste Nederlandse vrachtwagen aanhielden, de chauffeur uitlegden dat deze landgenoot zijn boete niet kon betalen en dat hij dat nu in diens plaats moest doen, anders mocht hij niet verder rijden. Dat werd Ab een beetje te gortig. Hij nam de chauffeur even apart, duwde hem 500 Mark in de hand en de zaak was opgelost.

Ik vertel dit verhaal, omdat er in een een nutshell heel veel eigenschappen van Ab in naar voren komen die ik in de loop van ruim dertig jaar vriendschap met Ab heb leren kennen. Ik noem ze hier in willekeurige volgorde. Ab is geboren als een soort godenzoon die waar het hem van pas kwam boven de aardse wetten en voorschriften stond. De zojuist vertelde anecdote is er een prachtig voorbeeld van. Het negeren van die wetten en voorschriften is meestal niet een bewust overdachte daad, maar een volkomen natuurlijke, bijna onbewuste handeling, het ware bewijs van godenzonen. Heel veel jaren reed ik op weg naar mijn veilinghuis langs Ab's huis aan de Nieuwe Gracht. 'Ab is thuis' constateerde ik heel vaak tevreden, als er een wat haveloze auto scheef, ver buiten het parkeervak stond geparkeerd. Je moest er voor uitwijken. Het had iets vertrouwds, met Ab is alles in orde.

De ware godenzoon heeft eigenlijk ook altijd geluk en dat lachte Ab dan ook geregeld toe. Het één na mooiste voorbeeld is ongetwijfeld de aankoop in 1974 van de gehele stock van het Haagse historisch-genealogisch antiquariaat van Gerard Halwasse, waarmee Ab zijn eerste schreden zette op weg naar het full-time antiquariaatsschap. Het mooiste voorbeeld is natuurlijk zijn ontmoeting met Theo Hopman geweest. Hoe vaak heb ik niet het verhaal gehoord, dat Theo halfverscholen achter een grote bos bloemen aanbelde aan de Nieuwe Gracht: "dag, ik ben Theo Hopman" en hij is nooit meer weggegaan.

Welke eigenschappen komen nog meer naar voren in de anecdote? Ab is zijn hele leven uiterst ondernemend geweest op velerlei gebied, hij durft, soms op het risicovolle af. Hij is leergierig, slim en bovenal héél nieuwsgierig. En hij heeft zich nooit materiële zorgen hoeven te maken. Dat is overigens geen eigenschap, maar iets dat de ware godenzoon toevalt. Daarbij kon hij overigens in allerlei situaties behoorlijk knieperig zijn. Ook dat bewijst de anecdote en ik kom er nog op terug. En wat zei mij gisteren een heel goede vriendin? Ab kon zo leuk ondeugend kijken.

Ik leerde Ab kennen in 1979, toen ik het onderwijs verlaten had en het antiquariaat van Gé Verboom in de Kleine Houtstraat overnam en drastisch omvormde naar eigen ideaal. Ab was al snel een van mijn meest regelmatige en kooplustige klanten. Hij kwam vaak twee keer per week snuffelen, bij voorkeur op rustige ochtenduren. Hij had een heel karakteristieke houding bij het uit de schappen pakken en inzien van een boek. Ik zal U proberen voor te doen hoe dat er uitzag. [----------------]. Al snel raakten we in gesprek en ontstond er een vertrouwelijke relatie. Het ging bijna altijd over twee dingen. Hoe begin ik een echt antiquariaat en welke activiteiten zouden we kunnen ondernemen om het antiquarische boek in Nederland beter op de kaart te zetten.

Ab verkeerde in de aanvangsfase van de stapsgewijze ontwikkeling tot antiquaar en zoog iedere informatie die hij van me kreeg gretig naar binnen. Het was volkomen duidelijk dat heel zijn hart bij de boeken, manuscripten en prenten lag en de zin in het kledingbedrijf nam met de dag af. Het werd al gauw een running gag om de gesprekken over de mogelijke overstap naar full-time antiquaar te beëindigen met "Ab, hou toch op met die klere winkel." Ab had grote bewondering voor de durf om mijn baan op te zeggen en in het antiquarische diepe te springen, maar bij hem lag de zaak veel gecompliceerder: een bijna tweehonderd jaar oude zaak opgeven. Hoe zou zijn geliefde vader daar op reageren? Toch was het proces onomkeerbaar en in januari 1990 viel mij de eer te beurt de toespraak ter opening van het antiquariaat aan de Kruisstraat te mogen houden, schitterend ingericht door Theo. Die inrichting ontlokte de toenmalige redactiesecretaris van de Boekenwereld, Carla van der Poel, de bewonderende uitspraak: " Volgens mij is dit het enige antiquariaat in Nederland met gordijnen!" Daar voegde ik als waarschuwing aan toe, dat Ab wel op mocht passen: "Voor dat je het weet, hangt het vol met merklappen."

Intussen maakten Ab en ik al jaren regelmatig samen inkoopreisjes. Aanvankelijk beperkte zich dat tot tot eendaagse tripjes binnen Nederland, maar al gauw kwamen België en Engeland meerdaags in het vizier. De eerste buitenlandse reis, naar België, is in logistieke zin historisch en fundamenteel geweest. De eerste pleisterplaats was Antwerpen en Ab wist wel "een leuk hotelletje". Dat verkleinwoord in combinatie met "leuk" betekende altijd dat het erg goedkoop was en dat je dan niet moest zaniken over een paar mindere puntjes. Welnu, het hotelletje lag in de beruchte buurt van het treinstation en een beschrijving van de staat van de kamer zal ik u besparen. Ab wist ook nog wel "een leuk restaurantje" in dezelfde buurt. Je kon in die tijd op etensgebied nog niet zoveel verwachten van de man die me ooit vertelde, dat hij het eten tijdens zijn militaire diensttijd heerlijk had gevonden, gewend als hij tot dan toe was geweest aan de treurige maaltijden van zijn moeder. 's Avonds, terug in ons varkenshok, heb ik een basale afspraak met Ab gemaakt: als wij nog vaker meerdaagse reizen wilden maken - en dat wilden wij - dan koos ík voortaan altijd de hotels en de restaurants uit. Hij ging er zonder problemen mee akkoord. Ab gaf nu eenmaal niet graag veel geld uit aan zaken die niet de vorm van een boek of een prent hadden. Het mooiste voorbeeld in dit verband is de beroemde bruine bank op éénhoog in het woonhuis aan de Nieuwe Gracht. Maar Theo heeft in de loop der jaren na velerlei heldenstrijd zegenrijk werk verricht en het moet gezegd: vooral de latere Ab kon ruimhartig gul zijn.

De reisjes waren verder een genot, behalve dat Ab vond dat mijn auto - we gingen voor de zekerheid altijd met de mijne - qua benzine veel te duur reed. Dat was een splinternieuwe vijfdeurs Citroën XM, die op ongelode benzine reed, een volkomen nieuw verschijnsel toentertijd. Op onze onze eerste Engelse reis sprak een pomphouder tijdens onze wanhopige zoektocht naar ongelode benzine de historische woorden " Unleaded? Yes, I have heard of it". Dat is onder ons nog lang een standaard grap gebleven in toepasselijke situaties: "Yes, I have heard of it".

Ab was onderhoudend, initiatiefrijk en de beste kaartlezer die ik ooit ben tegengekomen. Een genot om door hem de weg gewezen te worden. Zijn beste vriend tijdens zijn kleermakerij-stage in Engeland was een gepassioneerd rallyrijder en had hem gebombardeerd tot kaartlezende co-équipier. Als we 's avonds ons hotel betrokken in de stad die we de volgende dag wilden afstropen, legde Ab zich meestal nog voor het eten languit op bed, spreidde de stadsplattegrond uit, nam de antiquarengids voor adressen erbij en stippelde in recordtempo de meest ideale route uit naar de te bezoeken antiquariaten, zodat wij als we een beetje opschoten ook nog een tweede stad konden bezoeken op dezelfde dag. Maar wat mij het meest is bijgebleven: praten, praten, altijd maar praten met z'n tweeën. Heel veel over het vak en collega's, over wat we op reis beleefden, maar het meest over onszelf: je afkomst, je jeugd, je familie, je idealen, je teleurstellingen en ga zo maar door. Ab was dan altijd heel openhartig en mededeelzaam en kon ook heel goed luisteren en vragen stellen. Die gesprekken behoren tot de meest dierbare momenten die ik met Ab meemaakte.

Ik zou hier iets moeten zeggen over Ab als antiquaar, maar dat zal ongetwijfeld de volgende spreker, Ton Kok, de voorzitter van de Nederlandsche Vereniging van Antiquaren, doen.Ik wil hier persoonlijk alleen kwijt dat Ab naar mijn bevinden een ongelofelijk getalenteerde vakman was, met een prachtig ontwikkeld gevoel voor het zeldzame, het bijzondere, het afwijkende op de gebieden waar hij gespecialiseerd was, gepaard aan een grote kennis van zaken en een stevig inkoop-vernuft. Dit alles geschraagd door een tomeloze energie en heel veel durf.

Ab is zijn hele leven een man van clubjes, verenigingen en tijdschriften geweest. Er is mij gevraagd de overschrijding van vijf minuten spreken zo kort mogelijk te houden, dus veel meer dan het signaleren van een aantal initiatieven op boekig gebied is niet mogelijk. In 1982 werd de eerste Nederlandse Antiquarenbeurs gehouden in de Beyneshal te Haarlem, onder hoede van de Stichting Haarlem Boekenstad, waar we beiden bestuurslid van waren. Het is nauwelijks voor te stellen in deze tijden van beurzen en verkoopexposities, maar op antiquarisch gebied bestond er in die tijd behalve de prestigieuze internationale beurs georganiseerd door de NVvA helemaal niets. Deze laagdrempelige, gevariëerde, oergezellige beurs was gelijk een eclatant succes en bleef dat vele jaren.

Een andere lacune waarin Freek Heijbroek, Ab en ondergetekende voorzagen, was de oprichting van het tijdschrift De Boekenwereld, Tijdschrift voor Boek en Prent, waarvan de eerste jaargang in 1983-1984 verscheen en dat nog steeds bestaat, 29 jaar ongesubsidiëerd liefdewerk oud papier.

In 1983 behoorde Ab ook tot de oprichters van het Haarlemse bibliofiel en grafisch genootschap Het Beschreven Blad. Hij was een aantal jaren voorzitter en lid tot aan zijn dood.

Ik zal besluiten. Aan onze inkoopreisjes kwam in de loop van de negentiger jaren van de vorige eeuw een einde, door te drukke werkzaamheden van beiden, door steeds magerder resultaten tijdens de strooptochten, door opheffing van mijn antiquariaat in verband met het steeds maar groeiende veilinghuis. Een klein aantal jaar geleden besloten we nog eens één keer zo'n reisje te maken, een pelgrimsreis naar ons geliefde gemeenschappelijke verleden. Via Rotterdam en Dordrecht belandden we in Middelburg, waar we Theo Laurentius bezochten en bleven overnachten. Het was een mooie najaarsdag. Na het diner liepen we naar de Grote Markt en zakten we neer op het verwarmde terras van een aardige kroeg. En daar ontstond een gesprek, een lang gesprek zoals ik dat eerder benoemde. We hadden alletwee de afgelopen jaren dat we niet meer samen op reis gingen nogal wat meegemaakt aan droevige en mooie gebeurtenissen. Het was een openhartig en weemoedig gesprek. Later op de avond kwam de waard ons als enigen op het terras een plaid brengen om de optrekkende kou te bestrijden en daar zaten we, twee ouder wordende mannen, onze voorbije levens en liefdes besprekend, samen onder één plaid. Zo wil ik me Ab blijven herinneren.


Ton Kok

De schok was groot toen we afgelopen donderdag, voor de uitreiking van de Menno Herzbergerprijs, vernamen dat Ab van der Steur was overleden. Hij was immers zelf altijd aanwezig bij dit driejaarlijks gebeuren.
Tussen vorige week donderdag en vandaag is me, door een aantal gesprekken met mensen die hem goed kenden, duidelijk geworden, hoezeer hij het werk van de NVvA waardeerde en hoe betrokken hij tot het laatste moment was.
Lid geworden als een vreemde eend in de bijt. Zijn hoofdberoep was immers de herenmodezaak, maar zijn hart lag bij het antiquariaat. Dit was niet conform onze regelementen, waarin het antiquariaat op de eerste plaats moet staan.
Toenmalig voorzitter Bubb Kuyper wist de vergadering toch duidelijk te maken dat we JA moesten zeggen op de voordracht. De uitslag van de stemming weet ik niet meer, maar we mogen ons gelukkig prijzen dat het JA geworden is.
Vanaf het eerste moment was hij nauw betrokken. Hij was immer aanwezig op de vergaderingen en wist, na het aanhoren van alle opmerkingen, vaak met een duidelijk voorstel te komen.
Dikwijls genoeg is hem gevraagd secretaris of voorzitter te worden. "Maar ik heb al zoveel functies", was dan zijn antwoord ,"en ben zo langzamerhand te oud".
Wel nam hij plaats in de ballotage-commissie. Dit gaf hem gelegenheid om afgelegen plaatsen te bezoeken en dan de antiquariaatjes in de omgeving met een bezoek te vereren.

Bij zijn installatie als lid hield hij, na de ontvangst van onze oorkonde, een verhaal waarin hij schetste hoe hij met boeken in aanraking was gekomen. Hij nam ons mee op een wandeling langs de vele antiquariaten die er toen nog in Amsterdam waren. Zijn lievelingswinkel was, als ik me goed herinner, Jorissen in de Spuistraat. Hier kwamen veel studenten, maar natuurlijk ook handelaren gebruik maken van de zeer vriendelijke prijzen.
Zijn toespraak duurde echter zo lang dan velen bang waren dat we dit maal koude bitterballen na afloop zouden hebben. Het houden van een praatje is in gebruik gebleven, maar op verzoek van het bestuur in een korte vorm.

Ik herkende mezelf ook wel een beetje in Ab. Zijn gedrevenheid om nieuw matriaal te vinden. Op wat voor afgelegen boekenmarkt dan ook kwamen we elkaar regelmatig tegen.
In de beginjaren, toen hij nog veel in topografie deed waren we concurrenten, vooral op veilingen. Vaak hebben we elkaar dwarsgezeten in de goede zin van het woord. Dat is tot het einde toe gebleven, echter alleen met boeken over vlaggen.
Een jaar of tien terug was er een kleine boedelveiling ergens tussen Deventer en Zutphen. Mijn toenmalige bedrijfsleider bij van Gendt, die in de buurt van de veiling woonde, had me de tip gegeven. Er bleken een paar honderd delen Nederlands Patriciaat te zijn, die ik nooit op een veiling kon kopen, omdat Ab, als specialist, me er altijd uitbood. Nu dus wel, dacht ik. Maar wie stapte er binnen: Ab. We hebben de buit maar gedeeld.
Later toen Ab de topografie meer links liet liggen, hij had inmiddels een grote voorraad, en zich buiten de genealogie op de negentiende eeuw ging werpen, zaten we elkaar niet meer dwars en gaf ik hem zelfs vaak mijn biedingen op.
Waar ik hem ook tegenkwam, er volgde altijd een praatje waarin hij vroeg of er nog problemen waren binnen de NVvA, hoe lossen jullie dat op, hoe gaat het met... ik zie die...nooit meer, hoe was het op de veiling vorige week. Weet je wel hoeveel dat boek opgebracht heeft?
Ab sloeg ook zelden of nooit de Nieuwjaarsreceptie of het beursdinner over. Theo was dan het middelpunt bij de dames en Ab zat rustig over het vak te praten aan een andere tafel.
Ook was zijn, of eigelijk hun, deelname aan de beurs, vermakelijk. Ab, net als ik, aan het rondstruinen; Theo zich druk makend over de stand. "Steur, zeg nu eens wat je er van vindt". Maar Ab was meer met zijn gedachten bij een boek dat hij ergens had zien staan en wat in zijn hoofd bleef ronddolen.
Toen hij door zijn ziekte moest stoppen met zijn uitstapjes naar boekenmarkten en beurzen en de handel hem niet meer zag voorbijkomen had ik veel vragen te beantwoorden. Hij was voor velen, ook op die plekken, een goede, regelmatige klant en gesprekspartner. Iedereen vond hem heel aardig.
Helaas kon ik niet op de presentatie van zijn enorme laatste catalogus aanwezig zijn, maar deze was, zoals ik van veel kanten heb gehoord, indrukwekkend. Toen ik hem kort daarna sprak was hij er zelf ook heel blij mee, maar het was wel heel vermoeiend geweest.
Bij velen zal deze gedenkwaardige middag in het geheugen blijven, ook mede dankzij de sneeuwstorm die er voor zorgde dat niet iedereen op tijd weer thuis was.
Met het overlijden van Ab hebben we een geweldige collega, een zeer gewaadeerd lid en voor een aantal van ons een goede vriend verloren.
Doordat hij meerdere jaren een jaaroverzicht rondstuurde bleven we lang op de hoogte van zijn wel en wee.

We wensen Theo en familie veel sterke ook met het voortzetten van het antiquariaat.

Ab een rustige reis naar Warmond.

Ton Kok

Bubb Kuyper Veilingen publiceert boekje ter gelegenheid van verhuizing



Het Kenaupark te Haarlem, met in de rechterbovenhoek van het park de nieuwe vestiging van Bubb Kuyper Veilingen.

Veilinghuis Bubb Kuyper verhuisde onlangs naar een prachtige kantoorvilla aan het Kenaupark 30 te Haarlem. Ter gelegenheid van die verhuizing schreef Bubb Kuyper, naamgever en oprichter van het bedrijf, een kroniek van de 56 veilingen die hij en later zijn compagnon Jeffrey Bosch op het oude adres hebben gehouden. Dat oude adres, het Hofje van Staats aan de Jansweg in Haarlem, mag met recht een Hofje van Boeken, Manuscripten en Grafiek genoemd worden, zoals ook de titel van de terugblik luidt.
Met veel enthousiasme blikt Kuyper terug op de bijzondere boeken, handschriften en prenten die daar onder de hamer kwamen. Daarnaast vertelt hij interessante anekdotes over de verzamelaars of handelaren die die items kochten of verkochten en noemt hij uitgebreid de fabelachtige prijzen die er soms voor werden betaald. Het boekje is bovendien rijk geïllustreerd met voorbeelden van de boeken, manuscripten en grafiek, alsook met de omslagen en beschrijvingen van alle catalogi die er gedurende 56 veilingen zijn verschenen.
De kroniek behandelt niet alleen de geschiedenis van het veilinghuis, maar het geeft ook een blik op de organisatie achter de vaak omvangrijke veilingen. Kuyper laat met gepaste trots zien hoe het bedrijf al snel na de start in 1986 begon te groeien, en hoe het bekendheid verwierf onder het internationale klantenpubliek. Inmiddels is het bedrijf aan zijn 57ste veiling toe, die onder meer het eerste deel van de bibliotheek van Gerrit Komrij omvat. Een betere manier om klanten naar het nieuwe pand aan het Kenaupark te trekken, kan Bubb Kuyper Veilingen zich niet wensen.

Bubb Kuyper, Het Hofje van Boeken, Manuscripten en Grafiek. Kroniek van de 56 veilingen tussen 1986 en 2012 gehouden aan de Jansweg te Haarlem. ISBN 978-90-818189-19


Klik on the image to view the joint catalogue.


Klik on the image to go to the website of the Amsterdam Book Fair.

ILAB-voorzitter Arnoud Gerits: "Antiquarische boeken verzamel je voor je plezier"

Interview in de Hong Kong Economic Times

Klik op een plaatje voor vergroting. With antiquarian books, people usually associate books that have a long history. Are there other criteria to classify a book as "antiquarian"?

There are no clear definitions that distinguish "rare books" from "old books" or "antiquarian books". The standard definition of an antiquarian book is a book over 100 years old, traditionally antiquarian books are those printed before 1800. But through usage the meaning has changed and rare books can now include 20th century books. It must be remembered that there are 19th and 20th century books that are much more difficult to find than a good number of 16th and 17th century books. "Old" does not necessarily mean "rare", "rare" does not necessarily mean "old". In general I would say that any book that is rare and collectable and can no longer be obtained from the publisher, is a rare or antiquarian book, but a rare or antiquarian book is not necessarily old!

Antiquarian booksellers deal in almost every conceivable subject, some have specialized in one subject, or certain subjects, others are generalists. There are dealers in Modern First Editions (Harry Potter, Ian Fleming/James Bond, the great modern authors, especially an important market in the US and the UK), but also dealers who have specialized in early Humanism, or Renaissance, in a broad subject such as History of Ideas, in Natural History, in Science or Medicine, in Travel and Discovery, Philosophy, and in incunabula. There are people who deal in atlases, in maps, in prints, in children's books: as I said, every subject you can think of. If you visit the website of the International League of Antiquarian Booksellers (www.ILAB.org) and do an advanced search to "Find Rare Booksellers" you'll find there a drop-down menu with specialties: you'll be amazed to see how many subjects are covered.

Could you introduce some antiquarian books or hot items that people usually look for" Why are those books so popular"

To each his own. People collect for a great number of reasons: they collect within their hobby or area of interest, they collect books relating to their business, they are fascinated by a period, or a country, or an author, or a subject. There are more reasons to collect than I can list here. There is a tendency to consider those books which have shaped the history of mankind as the most important or desirable books (Charles Darwin, Adam Smith, William Harvey, Galileo Galilei, René Descartes, Isaac Newton, Baruch de Spinoza etc. etc.), but one can as well build a library documenting the history, development and evolution of economic thought, one can collect books on mushrooms, one can collect books on mathematics, classical authors such as Dante or Goethe or Shelley, one can collect illustrated books, or only books illustrated by one particular artist. One can collect a particular publisher, one can collect bindings, journals, broadsides, social sciences, sports and games, manuscripts: there is no end to what one can collect.

Some people may collect antiquarian books for investment purposes. What market factors define the value of antiquarian books?

The International League of Antiquarian Booksellers does not encourage collecting books for investment purposes. We can tell what the price of a book was in the past, how that price has developed, we can tell what it will cost now to own a copy, but we cannot predict what its future price will be. Our advice is always: buy what you like, what pleases you, what interests you, what fits within your areas of collecting or interest, buy the best copy available (and affordable to you) at the moment you want to buy the book. The reason for collecting is love and interest in the subject, the author, the period, what the book represents, the love and desire to own the original or best edition of a particular book. Books may have an added value through an important dedication or provenance, or because of an exceptional binding, or because it has the signature of an important previous owner. But while one man may think a 1.000 US$ for a particular book is very expensive, the collector who has been looking for that same book for a long time may feel the 1.000 US$ is a bargain, if it fills an important gap in his library or collection. If, and I say if, it is an investment, than it is a long-term investment, a savings account, and you use money that you're sure you won't be needing for a long, long time, and nobody guarantees you anything. If you're looking for a quick return on investment, forget it. The bottom-line is: don't buy them as an investment: it is the wrong angle to look at books. Buy them because you love books, you love a subject, a historical figure, a period. Build a collection and become the expert on the subject.

I once sold a collection for a private collector on peace: it contained books on war and peace, peace treaties between nations from the 16th through the 19th century, philosophical treaties on peace from the ancients up to Immanuel Kant, law and natural law on peace, the economics of peace, every aspect imaginable of peace was present: it was a fabulous and unbelievable collection and the owner knew everything there was to know about the subject. If you collect along these lines it is an investment: an investment in pleasure and delight, in knowledge, in culture, in discoveries. You do not have to worry about its increase in value (or lack of increase of value), instead you enjoy the growth of your collection, your increasing knowledge about the subject and the books, you enjoy the hunt in search of books still lacking in your collection, you enjoy the surprise of meeting authors you've never heard of but who appear to be important and relevant for your collection, the surprise of meeting authors you already know, but of whom you did not know that they had also published on your subject. It is the voyage that will give you incomparable pleasure, not the arrival at the destination. If you must invest, invest in yourself: enrich yourself: not your bank account.

Compared with arts and antiques, why is investing in antiquarian books so unique?

As said above, ILAB does not recommend buying books as a financial investment. One buys a book because one loves to own, one loves to collect, one loves to possess the original book as someone in the 17th or 18th century possessed and read and studied it, because it is, to that collector, a significant book or text. What I can say is that books are much, much cheaper than paintings. One has to be very rich to collect a certain period in paintings, and the more so if one wants to own the best paintings by the best artists. But one does not have to be particularly rich to build a significant and important library. Expertise, knowledge, love, and interest are more important here than the size or content of your purse!

Which books, autographs or manuscripts, which author or artist has the greatest potential, although the prices are still not very high?

I would refer to my previous answers: there may be books of which I think that they will fetch higher prices in the future, but it is just my personal opinion and others may dispute that. There are also trends and fashions and an essential part of trends and fashions is: they change and they affect prices. After the fall of the Iron Curtain in Europe in the late 1980s, the market for the original works in socialism and radicalism collapsed, in recent years the market for Russian books, especially the great Russian authors and poets, has become a growing market.

Any investment or collecting tip for the readers?

No: if you decide to invest in books, it is your own decision, just as you decide which stocks and shares you want to own. But if you decide to spent money on books and build a collection: collect what is of interest to you, what your heart tells you, what you like, what you love, what gives you pleasure and satisfaction, what is meaningful or significant to you. What is important is that you build good relations with an ILAB dealer or a couple of ILAB dealers and let yourself be guided by their knowledge and expertise: they can advice you about the condition of a book, they can tell you whether or not the book has been restored, whether or not this is a good copy, they can tell you the price history of the book, they can tell you how scarce it is. These and many other aspects can help you reach a decision as to whether or not to purchase a book. In addition, dealers can help you to find a book you are looking for and take into consideration your needs, your requirements, and your purse. He cannot tell you what the book will be worth in 10 years. But if the price of the book has not increased, you will still own a book that is meaningful to you, and not a useless share certificate.

Any advice for beginners?

Start building a collection around the subject or author or period. Continue to develop knowledge about your subject. Time will teach you and you will discover what you want to have and what you consider of less interest for your collection. Buy the best copy you can afford: you will always regret buying a bad copy, you will never forget what you paid for it and the book will always be irritating. Buy the best copy you can afford and you will forget what you paid for it but always look at the copy with pleasure. Discuss your collection and where you want to go with your collection with the dealers you trust and whose opinion you value. Many collectors have one or a couple of dealers who serve as their advisors and with whom they discuss a possible purchase. And of course, these dealers will be alert on any material they find which may be of interest to you and your collection.

What about the preservation of books and the maintenance of a collection?

Books are like humans. They like comfortable conditions and they like company. Keep them in an equitable temperature and humidity and away from direct sunlight and any extreme changes of condition. A shelf of books, side by side, helps to maintain these conditions. A book on its own is an orphan with all of the associated problems. Unless you are the author or someone famous, don't write in the book. Don't change it in any way, for example by cutting its price off the cover. Don't fold over the pages to mark where you are up to in reading it. Indeed there are some who would say "don't read it!"

How do you perceive the market of antiquarian books in future?

There is a finite supply of "old" or "antiquarian" or "rare" books: they are no longer being made, produced, and printed. There is a growing world population, there are new emerging countries with a better educated population and their population has become, or is becoming, more affluent, and they are, or will soon be, new markets for antiquarian books. There will always be people who like to own books, who like to collect books that are important to them. They are to be found in the Netherlands, in France, England, America, Hong Kong, Japan, China, Australia, everywhere around the globe. And books are everywhere around the globe, and more important: books can be moved easily to any place on the planet nowadays! The world market for antiquarian books looks healthy and it still has a long history before it!

Deze Jubileum uitgave (in samenwerking met uitgeverij Vantilt) is zojuist verschenen in een beperkte oplage ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan van de Nederlandsche Vereeniging van Antiquaren

Geschiedenis van de Nederlandse bibliofilie
Piet J. Buijnsters

Verzamelen is topsport. Het vergt speurzin, doorzettingsvermogen, geduld en vooral inventiviteit. In de Geschiedenis van de Nederlandse bibliofilie beschrijft Piet J. Buijnsters de tot op heden min of meer verborgen wereld van particuliere boek- en prentverzamelaars.
Als pioniers en trendsetters hebben zij met hun collecties altijd de grondslag gelegd voor de publieke musea en bibliotheken. Zij beheren samen eigenlijk een soort schaduw-'Collectie Nederland', met een zeker zo lange traditie. Na zijn Geschiedenis van het Nederlandse antiquariaat, waarin de handelaren centraal stonden, richt Buijnsters nu de aandacht op de verzamelaars vanaf 1750 tot heden. Hij beschrijft hun passies en teleurstellingen, de opkomst en het verdwijnen van populaire verzameltrends en ten slotte de confrontatie met internet, die ook in de verzamelaarswereld tot een koerswijziging dwong. Mede op basis van talrijke gesprekken en persoonlijke ervaringen tekent de auteur een profiel van allerlei bijzondere figuren uit heden en verleden. Met zijn nauwkeurige documentatie en vele foto's is dit nieuwe standaardwerk uiterst aantrekkelijk voor een breed publiek van geïnteresseerden in de wereld van boek en prent. De Geschiedenis van de Nederlandse bibliofilie is een boek voor liefhebbers, geschreven door een liefhebber.

Prijs euro 45.-
Te bestellen bij de secretaris van de NVvA Frank Rutten via info@nvva.nl